Een organisatie gebouwd op kruispuntdenken

Rebelle is een intersectioneel feministische vrouwenorganisatie die werkt op het kruispunt van gender, opvoeding en gezondheid. De werking bestaat uit twee luiken. Enerzijds is er het socioculturele luik, waarin Rebelle inzet op lokale activiteiten en politisering rond haar thema’s. Anderzijds is er de preventieve gezinsondersteuning, waar laagdrempelige activiteiten worden aangeboden voor toekomstige en jonge gezinnen.

Die combinatie maakt dat Rebelle voortdurend schakelt tussen beleid, praktijk en communicatie. En precies daar wordt communicatie volgens Sarah cruciaal.

Waarom Rebelle spreekt over vrouwen*

In de communicatie van Rebelle valt meteen het sterretje op achter het woord vrouwen. Dat sterretje is geen detail, maar een bewuste keuze. Het verwijst naar vrouwen, mensen die zich als vrouw identificeren, of mensen die op een gelijkaardige manier discriminatie ervaren.

Voor Rebelle is taal een krachtig instrument. Met taal kan je mensen uitsluiten, maar ook bewust meenemen. Door het sterretje expliciet toe te lichten, wil de organisatie duidelijk maken dat ze inclusief wil communiceren en ruimte wil laten voor verschillende identiteiten en ervaringen. Tegelijk blijft die keuze niet vaststaan. Taal evolueert, en Rebelle evalueert regelmatig of hun taalgebruik nog aansluit bij wat er leeft.

“Met taal kan je mensen uitsluiten of net betrekken. Daarom moeten we daar heel bewust mee omgaan.” – Sarah

Niet vertrekken vanuit aannames

Een belangrijke les in Sarahs verhaal is dat je veronderstellingen moet kunnen loslaten. Dat werd bijzonder duidelijk tijdens een campagne rond menstruatiearmoede. Intern leefde het idee dat het probleem en de term voldoende bekend waren, en dat de urgentie voor iedereen duidelijk was.

In gesprek met de meest kwetsbare vrouwen bleek dat helemaal niet zo te zijn. Voor hen was menstruatiearmoede vaak geen prioriteit, simpelweg omdat andere zorgen urgenter waren: vervoer, kinderen naar school krijgen, financiële stress. Wat voor Rebelle een maatschappelijk probleem was, werd door de doelgroep vaak als “normaal” ervaren.

Die confrontatie maakte duidelijk hoe belangrijk het is om altijd een stap terug te zetten en je af te vragen: wat weet mijn doelgroep al? Waar ligt voor hen de urgentie? En wat betekent dit thema concreet in hun leven?

De doelgroep als vertrekpunt voor beleid

Die inzichten nam Rebelle mee in de opmaak van het nieuwe beleidsplan dat in 2026 ingaat. De organisatie betrok haar doelgroep actief via gesprekken met wat Sarah liever “meedenkers” noemt dan focusgroepen. Vooral ouders in kwetsbare situaties werden bevraagd via de preventieve gezinsondersteuning.

Die gesprekken leverden verrassende inzichten op. Thema’s die Rebelle zelf als prioritair zag, bleken soms minder te leven. Andere onderwerpen, zoals slaapproblemen bij kinderen, kwamen net sterk naar voren. Door die input werd niet alleen het beleid aangescherpt, maar ook de communicatie errond.

Het uitgangspunt daarbij is impact: niet wat Rebelle wil vertellen, maar wat het verschil kan maken voor het welzijn van mensen.

Communicatie op tijd betrekken

Volgens Sarah is het cruciaal om communicatie niet pas op het einde van een project te betrekken. Twijfel je tijdens een brainstorm of beleidsproces? Dan is dat net het moment om communicatie aan tafel te zetten. Communicatie en inhoud zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.

Die wisselwerking vraagt ook een continue dialoog binnen de organisatie. Wanneer is communicatie relevant? Wanneer niet? Dat blijft zoeken, maar het doel is duidelijk: communicatie moet mee helpen nadenken over waarom je iets doet, voor wie en met welk effect.

Samenwerken om mensen te bereiken

Doelgroepgerichte communicatie lukt nooit alleen. Binnen Rebelle werken communicatiemedewerkers nauw samen met collega’s die dagelijks in contact staan met gezinnen, vrijwilligers en lokale partners. Zij kennen de leefwereld van de doelgroep het best.

Daarnaast speelt samenwerking met externe partners een sleutelrol. Zo werkte Rebelle samen met een moskee in Antwerpen rond het project Rebellen Open Hartig, over vrouwenhartgezondheid. Dankzij die samenwerking werd een doelgroep bereikt die anders moeilijk bereikbaar is, en konden drempels zoals taal meteen worden meegenomen.

Herkenning maakt het verschil

Voor Sarah is herkenning de sleutel tot impact. Mensen moeten zichzelf zien in een verhaal en voelen: dit gaat over mij. Zonder die identificatie blijft communicatie leeg. Echte verhalen, uit het leven gegrepen, maken het verschil.

Uiteindelijk draait het om één centrale vraag: what’s in it for me? Pas als mensen begrijpen hoe een thema hun leven raakt en hoe het hen kan helpen, ontstaat betrokkenheid.

Enkele tips voor doelgroepgerichte communicatie

• Vertrek nooit vanuit aannames, maar ga in gesprek met je doelgroep.
• Neem bewust een stap terug: wat weet je doelgroep al, en wat niet?
• Betrek communicatie vroeg in beleids- en campagneprocessen.
• Werk samen met collega’s en partners die dicht bij de doelgroep staan.
• Gebruik inclusieve taal en blijf die kritisch evalueren.
• Zorg voor herkenbare verhalen die aansluiten bij de leefwereld van mensen.